Amsterdam stop met aanbesteden WMO

De gemeente Amsterdam gaat komend jaar geen aanbesteding doen voor de thuiszorg. Hiervoor heeft een meerderheid in de gemeenteraad vorige week gestemd. De nieuwe aanpak zal grote zorgaanbieders waarschijnlijk marktaandeel kosten.

Amsterdam stapt helemaal af van de Europese aanbesteding en gaat ook niet nationaal aanbesteden in de Wmo. In plaats daarvan volgt de hoofdstad het voorbeeld van de gemeente Boskoop. In het Boskoop-model maakt de gemeente bestuurlijke afspraken met thuiszorgaanbieders die vervolgens kunnen intekenen op een convenant. De gemeente Amsterdam verwacht dat dankzij deze aanpak veel nieuwe aanbieders de Amsterdamse markt kunnen betreden. Bestaande aanbieders, zoals marktleider Cordaan, zullen onder dit systeem waarschijnlijk aandeel verliezen.

Af van het aanbesteden

Gemeenteraadslid Peggy Burke van de PvdA in Amsterdam heeft de kar getrokken om van de Europese aanbesteding af te komen. “We wisten al langer dat Europees aanbesteden niet persé verplicht is vanuit Brussel. Dus hebben we de voormalige welzijnswethouder gevraagd alternatieven te onderzoeken. Hij kwam echter met het verhaal dat aanbesteden de enige
manier is om thuiszorg te contracteren in een gemeente met vijftig aanbieders en tienduizenden cliënten. Inmiddels wil een meerderheid van VVD, GroenLinks, SP en de PvdA af van het aanbesteden.

Boskoopmodel

De nieuwe wethouder Eric van der Burg (VVD) heeft vorige week daarom een positief pre-advies gegeven voor het Boskoop-model. Aanbieders moeten om mee te kunnen doen aan de gesprekken voldoen aan een aantal minimumeisen. Zo moeten ze een signaleringsfunctie kunnen bieden en minimaal 25.000 uur hulp per jaar kunnen leveren. Bovendien mogen ze geen zorg onderaannemen. “Cordaan heeft nu een aandeel van zeventig procent, maar besteedt een deel van die zorg uit aan derden”, zegt Burke. “Hierbij blijft natuurlijk geld bij Cordaan hangen, dus dat willen we niet meer. Een ander voordeel van het Boskoop-model is dat aanbieders die zich richten op specifieke doelgroepen, zoals de Turkse gemeenschap, nu ook de markt kunnen betreden.”

Prijsonderhandelingen

Over de prijs die de gemeente zal hanteren, moet nog onderhandeld worden. Het is de bedoeling dat in januari de eerste gesprekken gevoerd worden. Volgende week donderdag moet eerst nog een officieel akkoord vanuit de gemeenteraad komen. “Het mooie van dit besluit is dat je kunt stellen dat het voorgoed gedaan is met de Europese aanbesteding in de Wmo nu de hoofdstad er niet meer aan meedoet”, aldus het raadslid.

Bron: Zorgvisie, 16 december 2010

WMO nieuwe stijl

In de Wmo nieuwe stijl krijgen zorgvragers geen zorg meer op basis van verstrekkingen en standaardindicaties. Gemeenten zullen in plaats daarvan kijken naar wat burgers en hun netwerken zelf nog kunnen doen en betalen. Dat blijkt uit de nieuwe Wmo-modelverordening die de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) deze week presenteert.

In de nieuwe modelverordening van de VNG is het niet meer de bedoeling dat burgers met een indicatie in de hand een standaardaantal uren zorg krijgen toegewezen. De indicaties die burgers nu hebben, zullen aangepast worden aan de specifieke omstandigheden van de Wmo-cliënt. Gemeenten gaan om dit te regelen bij de mensen om de keukentafel inventariseren wat er precies aan huishoudelijke hulp of andere Wmo-zorg nodig is. Burgers die nu bijvoorbeeld nog recht hebben op vier uur huishoudelijke hulp maar kinderen in de buurt hebben wonen die een steentje bij kunnen dragen, zullen minder uren krijgen. Daartegenover staat dat burgers die vereenzamen en er alleen voor staan maar nooit echt om hulp hebben gevraagd, juist meer uren krijgen. De nieuwe manier van indicatiestellen door de gemeente betekent ook dat gemeenten welgestelde burgers zullen vragen om zelf op eigen rekening huishoudelijke hulp in te kopen. Dit gaat dan om vermogende burgers die in belastingbox drie meer dan twintigduizend euro hebben aan te geven.

Aan de keukentafel

“We gaan de zorg veel meer precies toesnijden op de cliënt”, zegt VNG-directeur Sandra Korthuis. “Dankzij de keukentafelgesprekken zullen we het krappe Wmo-budget veel beter kunnen uitgeven daar waar het nodig is. Als iemand een heel groot netwerk blijkt te hebben dan is er veel minder compensatie nodig vanuit de Wmo. Daarnaast brengt deze kanteling de administratieve rompslomp naar beneden. Burgers hoeven maar naar één loket voor thuiszorg en kunnen zich wenden tot de gemeenteraad als er wat mis gaat.”

Minder indiceren

Korthuis is niet bang dat gemeenten met een tekort op het Wmo-budget de keukentafelindicatie gaan aangrijpen om zo min mogelijk uren te indiceren. “Er is altijd de gemeenteraad als controlerend orgaan. Het is overigens wel zo dat er tweehonderd miljoen euro wordt gekort op het Wmo-budget, dus gemeenten gaan wel scherper kijken.”

Cliëntenorganisaties positief

Naast de VNG hebben cliëntenorganisaties CG-Raad en CSO meegewerkt aan het tot stand komen van de verordening. Anneke Van der Vlist van de CSO koepel van ouderenorganisaties is positief over de verordening. “Het is alleen jammer dat de kanteling samenvalt met een bezuiniging in veel gemeenten. Dat zal moeilijk uit te leggen zijn aan de burger, maar dat gaan we wel doen.” Een ander punt waar Van der Vlist nog op wijst is dat in de modelverordening de rol van de mantelzorger nog beter kan worden omschreven. “De gemeenten leggen hier nu veel neer dus dat moeten zij nog goed gaan invullen.”

Niet verplicht

Gemeenten zijn niet verplicht zich te houden aan de modelverordening van de Wmo. Korthuis verwacht wel dat veel gemeenten er de voordelen van zullen inzien.

Zijn we allemaal zeikerds geworden?

Terwijl ik, Dik Hooimeijer, een broodje weghapte, las ik afgelopen zaterdag in de Volkskrant het interview met Ivo Opstelten, onze nieuwe no-nonsense minister van Veiligheid en Justitie. Eén passage zette mij aan het denken.

‘De criminaliteitscijfers worden op een aantal terreinen beter. Maar in onderzoeken gaat het veiligheidsgevoel, dus wat de burger vindt, achteruit.’

Ten aanzien van die criminaliteit sprak ik laatst een onderzoeker van de politie. Hij vroeg mij of ik een reden kon bedenken, dat de recidive onder jeugdige Marokkaanse jongens in Haaglanden een duidelijk afname liet zien. Ik kon daar niet direct antwoord op geven. Die afname is toch wel een bijzonder gegeven, omdat de burger blijkbaar het tegendeel denkt. Zeker na de laatste berichten over Gouda. 
Ten aanzien van het veiligheidsgevoel is het eigenlijk ook vreemd. Uit onderzoek blijkt dat wij Nederlanders tot één van de gelukkigste volkjes ter wereld behoren. Ik zal met mijn volgende uiteenzetting geen vrienden maken, maar wil toch ook eens een tegengeluid laten horen.

Beginnen wij niet een beetje een zeikvolk te worden? Het kraken is wettelijk verboden, want we hebben er last van. Wat we even vergeten, is dat de kraakbeweging een enorme rijkdom heeft voortgebracht op het gebied van muziek, kunst en theater, maar ook qua ondernemerschap. Maar: weg ermee, we hebben er last van. Volgende: het pasjessysteem voor wiet in Amsterdam. We hebben last van die toeristen. Amsterdam moet weer keurig en calvinistisch, maatregel op maatregel omdat wij burgers overal last van hebben. Een tijdje geleden stond er een Haagse meneer in NOVA te foeteren op het feit dat op het plein tegenover hem, in een Vinexlocatie, een peuterspeelzaal was gebouwd. Die kinderen spelen verdorie een uurtje buiten en maken lawaai. Verschrikkelijk! Hij was een actie gestart. Kinderen tussen twee en vier jaar die plezier hebben; godbetere!

Er hoeft maar iets te gebeuren dat de burger niet zint en hij schreeuwt moord en brand. De media duikt erop en bestuurders, burgemeesters en ministers raken in paniek en verzinnen nog meer regels ter voorkoming. Ook in ons werk merk ik dat van ons zaken worden verwacht waarvan ik denk: ‘Ja hallo, los dat lekker zelf op’. Dus vraag ik mij weleens hardop af of de Nederlander geen zeikerd aan het worden is? En dat meen ik. Mensen in het land laten zich door angst en anti-islamgevoelens leiden in hun stemgedrag, terwijl er in een straal van vijftig kilometer geen moslim te vinden is. Hier speelt ongetwijfeld het individualisme, maar ook zeker het egoïsme, van de burger een rol; ik en dan een hele tijd niets. Dit is zeker niet goed voor het klimaat van samenleven. Angst, vooroordelen en achterdocht zijn vaak het fundament voor problemen in buurten en wijken. Als wij niet oppassen, dendert dit in sneltreinvaart door.

Eigenlijk droom ik van een staatsman, groot met sonore stem, een rechtvaardig vadertype zeg maar, zo’n no-nonsense man die ons op ons gedrag aanspreekt en niet meegaat in het populisme. Een die ons terechtwijst en zegt: ‘En nu is het uit met dat gezeik van jullie. Doe even normaal’.

Dik Hooimeijer (1954) is binnen Stichting MOOI, een welzijnsorganisatie in Den Haag en Zoetermeer, onder meer verantwoordelijk voor Marketing, Innovatie en Projecten. Sinds 1975 is hij werkzaam in de welzijnssector. Hij noemt zichzelf een absoluut welzijnsdier, maar is ook een oprecht criticaster. Naar zijn oordeel is welzijn te weinig innovatief en speelt het niet in op de tijdgeest.

Bron: Zorg & Welzijn 22 november 2010

Burger tevreden over de WMO, maar het kan beter

SGBO bracht onlangs de publicatie ‘Hoe klanten en burgers de Wmo ervaren’ uit. Hierin staan de resultaten van 300 tevredenheidsonderzoeken onder burgers over de Wmo. De scootmobiel doet het goed, het vrijwilligerswerk is in opmars. Maar het kan nog beter.

De 300 tevredenheidsonderzoeken Wmo over 2009 zijn gedaan in 347 gemeenten. Ze waren gericht op de negen prestatievelden van de Wmo: leefbaarheid en sociale samenhang, ondersteuning jeugd, loket, mantelzorg en vrijwilligers, bevorderen deelname, individuele voorzieningen, maatschappelijke opvang, openbare geestelijke gezondheidszorg en verslavingsbeleid. Uit de onderzoeken blijkt volgens SGBO dat cliënten bang zijn dat uiting geven aan ontevredenheid consequenties heeft voor de ondersteuning. Voor een compleet beeld was daarom een combinatie van kwantitatief onderzoek (schriftelijke vragenlijsten) en kwalitatief onderzoek (interviews) nodig.

Eenzaam
Van alle respondenten zegt 2,5 procent zich vaak eenzaam te voelen, ruim een kwart soms. Van de autochtonen voelt 84 procent zich bijna nooit eenzaam, tegen 23 procent van de allochtonen. 
Van alle prestatievelden blijkt het het moeilijkst om grip te krijgen op de doelgroepen van de maatschappelijke opvang (prestatieveld 7), de oggz (8) en de verslavingszorg (9). Deze kwetsbare mensen zijn soms moeilijk te bereiken. Volgens SGBO moeten gemeenten investeren in samenwerking met professionals binnen deze velden.

Huishoudelijke zorg
Bij de huishoudelijke zorg lijkt het daarentegen erg goed te gaan, afgaande op het rapportcijfer: cliënten geven gemiddeld een 7,8. Wel is er behoefte aan meer uitleg bij de aanvraagprocedures. Opvallend is dat het aantal cliënten dat een pgb voor huishoudelijke hulp heeft, daalt: van 27 procent in 2008 naar 21 procent in 2009. SGBO geeft als mogelijke verklaring dat de uitvoering van een pgb als ingewikkeld wordt ervaren. Ook het gebruik van collectief vervoer daalde, en wel van 51 procent (2008) naar 40 procent (2009).

Scootmobiel
De scootmobiel doet het goed. Van de gebruikers is 93 procent (zeer) tevreden over de dienstverlening van de leverancier en 88 procent (zeer) tevreden over de kwaliteit van de scootmobiel. Andere opvallende resultaten zijn dat het vrijwilligerswerk in opmars is (van 38,3 naar 46%) en dat mantelzorg steeds bekender wordt. Tegelijk ervaren mantelzorgers vaker overbelasting. Respijtzorg is een goede manier om mantelzorgers te ondersteunen, benadrukt SGBO.

Aanbevelingen
De belangrijkste aanbevelingen voor gemeenten zijn: meer uitleg van procedures, meer duidelijkheid over klachtenprocedures en betere regie van en betere samenwerking met professionals. Meer uitleg van procedures is nodig om cliënten duidelijker te maken wat ze kunnen verwachten. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om de reden waarom iemand wel of niet in aanmerking komt voor een voorziening, welke organisaties welke activiteiten aanbieden en hoelang het duurt voordat iemand een voorziening krijgt.

Betere communicatie 
Om meer duidelijkheid over klachtenprocedures te scheppen, moeten gemeenten beter met cliënten communiceren. Klachten komen vaak niet bij de gemeente terecht. Daardoor denkt die soms dat ‘alles goed gaat’. Investeren in de relatie met professionals is, tot slot, noodzakelijk omdat zij over informatie beschikken die gemeenten helpt het aanbod goed aan te laten sluiten op de klant, aldus SGBO.

Link: Hoe klanten en burgers de Wmo ervaren. Resultaten tevredenheidsonderzoeken Wmo over 2009

Bron: Zorg & Welzijn 4 november 2010

Rutte heeft zijn rijkeluiskabinet

VVD-er Rutte heeft zijn rijkeluiskabinet: de villabewoner uit Aerdenhout ontspringt de dans, de wijkagent uit de Leidsche Rijn mag de rekening betalen. De lage en middenin­ko­mens draaien op voor de tekorten van de overheid: iedereen beneden de 50.000 eu­ro gaat er op achteruit. De hoge inkomens worden ontzien. Het kabinet Rutte-Verha­gen bezuinigt 18 miljard en schaadt zo de economie eerder dan dat het bijdraagt aan her­stel. Dat zegt de FNV in een eerste reactie op het regeerakkoord van het aanstaan­de kabinet.

Nederlands grootste vakcentrale maakt zich grote zorgen over de groeiende verdeeldheid in de sa­men­leving. De komst van het kabinet Rutte zal dat alleen maar versterken. Agnes Jongerius: ” Door allerlei voorgenomen maatregelen dreigen groepen nog verder uit elkaar gespeeld te worden.”

Volgens de FNV-voorzitter gaat er sociaal gezien een gure wind waaien: De ambtenarensalarissen gaan op nul. Bijstand, Sociale Werkvoorziening en de wet voor jong gehandicapten (Wajong) worden uitgekleed. De uitkeringen worden sluipenderwijs toch verlaagd. En op de kinderopvang wordt fors bezuinigd.

Jongerius: ‘Hoewel Rutte zegt dat het belangrijk is om de sociale partners te volgen in de voorstellen rond de pensioenen en de AOW, is het regeerakkoord zeer onhelder. Wannéér wordt de AOW ver­hoogd naar 66? Waarom wordt geen geld opgenomen voor het aanpassen van de AOW aan de echte welvaartsstijging? Rutte maakt een slechte beurt.”

Agnes Jongerius: “Over wat ik vandaag heb vernomen, ben ik zeer verontrust. Wat gaat er gebeuren in ons land. Wordt het dialoog en draagvlak? Of wordt het drammen en doordrukken? We zullen Rutte en zijn maatjes stap voor stap blijven volgen."

Utrecht ongerust over plannen kabinet rondom immigratie

De gemeente Utrecht heeft grote bezwaren tegen de plannen van het aanstaande kabinet op het gebied van immigratie en inburgering. Door de eisen op te schroeven komen veel meer mensen in een isolement, vreest de gemeente Utrecht.

Het kabinet van CDA en VVD met een gedogende PVV wil onder andere migranten en asielzoekers veel meer verantwoordelijkheid geven. Zo moeten ze zelf opdraaien voor de kosten om in te burgeren. Wel komt er een sociaal leenstelsel voor zij die de inburgering niet kunnen betalen, maar de lening moet wel worden terugbetaald. ‘Veel asielzoekers gaat het gewoon niet lukken om in te burgeren. Hoe graag ze ook willen, ze hebben het geld niet en komen dus in een isolement’, aldus een woordvoerder van de gemeente Utrecht.

Kortingen
Tegelijk bezuinigt het huidige demissionaire kabinet al fors op inburgering. Kortingen lopen op van 100 miljoen euro in 2011 tot 333 miljoen euro in 2014. In het regeerakkoord van CDA en VVD worden nog meer bezuinigingen op subsidies van de rijksoverheid op het gebied van integratie aangekondigd. ‘Dat sloopt de inburgering’, aldus de gemeente Utrecht. ‘Taalachterstanden worden groter en de kansen op werk voor hen kleiner. Terwijl we net het beleid op de rit kregen.’

Uitzetbeleid
De kans is groot dat, als de plannen doorgaan, veel meer asielzoekers en migranten naar hun land van herkomst terug moeten. In het akkoord staat namelijk onder andere dat het terugkeer- en uitzetbeleid aangescherpt wordt. En dat ‘uitzetting van strafrechtelijk veroordeelde vreemdelingen eerder en vaker plaatsvindt.’ Maar het regeerakkoord maakt niet helder wie de uitzetting moet regelen en hoe dat specifiek moet gebeuren. De gemeente Utrecht gaat ervan uit dat in ieder geval niet de gemeenten daarvoor moeten opdraaien. ‘Het lijkt ons logisch als het Rijk die taak houdt.’

Kloof
Ondanks dat CDA en VVD met gedoogsteun van de PVV een Kamermeerderheid van 76 zetels hebben, hoopt de gemeente Utrecht dat de Tweede Kamer de plannen rondom immigratie en inburgering afwijst. ‘Het zou een zeer slechte zaak zijn als deze maatregelen uitgevoerd worden. Dat vergroot de kloof, terwijl de mensen die hiermee getroffen worden heel belangrijk zijn, ook al omdat we steeds meer handen aan het bed nodig hebben.’


Bron: Zorg & Welzijn 6 oktober 2010

Ontevredenheid in volkswijk over allochtonen: 'De overheid doet niets'

De overheid doet niets aan problemen in de samenleving en heeft er geen idee van hoe de 'gewone' man leeft. Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van Forum naar de onvrede van autochtonen over de multiculturele samenleving. De onvrede is groot: 'De Nederlanders werken hard en de Marokkanen maken het op.'

Pessimisten, racisten en aanhangers van Geert Wilders. Zo wordt de autochtone Nederlander die geen vertrouwen heef tin de multi-etnische samenleving vaak neergezet. Hoe het komt dat zij zo ontevreden zijn? Daar wordt volgens Sadik Harchaoui, directeur van Forum, aan voorbij gegaan. Het gesprek met deze burger wordt niet aangegaan. Reden genoeg voor een onderzoek naar wat 'boze autochtone burgers' vinden van nieuwe Nederlanders en de overheid.

Aanleiding
Dinsdag 28 september 2010 werd het onderzoek 'Een vreemde in eigen land' gepresenteerd. De onderzoekers van het Verwey-Jonkerinstituut bekeken in opdracht van Forum de vormen van maatschappelijke ontevredenheid en de aanleiding hiervan. Zij interviewden autochtone burgers uit verschillende volkswijken in Utrecht, Eindhoven, Venlo en Zoetermeer. Ook werden voorbijgangers op straat aangesproken.

Negativiteit
Veel bewoners zijn best tevreden over hun eigen leven. Maar over hun buurt zijn ze vaak negatief. Oorzaken daarvan zijn de veranderde samenstelling van de buurt, waardoor de autochtone bewoner zich in zijn eigen buurt niet meer thuisvoelt. De ellende wordt toegeschreven aan allochtone nieuwkomers in de buurt én de 'falende' overheid.

Frustratie
De reacties op de multi-etnische samenleving zijn pittig. 'De allochtonen komen hier als gast en krijgen van alles, want ze zijn zogenaamd zielig. De Nederlanders werken hard en de Marokkanen maken het op', zegt een bewoner uit de Utrechtse Sterrenwijk. Er onstaat frustratie als allochtone bewoners aandacht van de overheid krijgen in buurten waar ook autochtone bewoners het niet breed hebben. 'Zij krijgen voordelen, waarom wij niet?'

Burgerparticipatie
Opvallend is de afstand tussen de autochtone burger en de overheid, stellen de onderzoekers. De overheid is de grote schuldige van alle problemen, 'doet niets' en heeft bovendien 'geen idee''hoe de gewone man leeft. De bewoners zien de overheid zelfs als de vijand. Dit is een grote belemmering voor burgerparticipatie. 'Er wordt vaak iets toegezegd wat niet kan worden waargemaakt. Die frustratie, vooral richting de gemeente, is het grootst', zegt een geïnterviewde professional uit Eindhoven.

Poort
Wat betreft de oplossingen zijn bewoners onverbiddelijk: strenger straffen, strenger beleid aan de poort en meer spreiding van allochtonen. De onderzoekers stellen: 'De respondenten ontwikkelen een grote woede tegen immigranten. Zij voelen zich verraden door de politiek die geen paal en perk stelt aan "onaangepast gedrag" van allochtonen.'

Sentiment
Gevoelens van achterstelling, niet gehoord worden en tekortschieten, zorgen voor een enorme kloof die niet zo snel is te dichten, stellen de onderzoekers. Zij geven eerlijk toe niet te weten hoe dat zou moeten. 'Het belang van dit rapport is dat op serieuze wijze aandacht is besteed aan sentimenten in de samenleving, waarvan de intensiteit misschien nog wel de grootste ontdekking is.'

Bron: Zorg & Welzijn, 29 september 2010